6,6″-二(2,6-二甲氧基苯)-三联吡啶及其衍生物金属配位自组装的研究进展
收稿日期: 2023-12-19
网络出版日期: 2024-01-18
基金资助
国家自然科学基金(22101060); 国家自然科学基金(21971257); 广州市科技计划项目(202201020201); 广州市科技计划项目(SL2022A03J01050)
Research Progress on Metal-coordination-driven Self-assembly of 6,6"-Bis(2,6-dimethoxy-benzene)-terpyridine and Its Derivatives
Received date: 2023-12-19
Online published: 2024-01-18
Supported by
National Natural Science Foundation of China(22101060); National Natural Science Foundation of China(21971257); Science and Technology Planning Project of Guangzhou(202201020201); Science and Technology Planning Project of Guangzhou(SL2022A03J01050)
过去几年里, 6,6"-二(2,6-二甲氧基苯)-三联吡啶及其衍生物在多组分自组装过程中具有自识别能力强, 能够有效抑制副产物的生成等特点, 因此在精确构建多配体参与的金属配位超分子结构及功能研究方面具有独特优势. 这种新型互补型配体的应用不仅丰富了三联吡啶金属配位超分子结构的研究内容, 还展示了在发光材料、主客体化学、药物载体和限域催化等领域的广阔应用前景. 基于此, 本综述对基于6,6"-二(2,6-二甲氧基苯)-三联吡啶的衍生配体配位自组装研究中的最新进展进行了系统总结, 并简要探讨了此领域目前所面临的发展机遇及挑战.
王敏 , 陈帮塘 , 陈桥林 , 王俊 , 陈名钊 , 蒋志龙 , 王平山 . 6,6″-二(2,6-二甲氧基苯)-三联吡啶及其衍生物金属配位自组装的研究进展[J]. 化学学报, 2024 , 82(3) : 336 -347 . DOI: 10.6023/A23120538
In the past few decades, coordination-driven self-assembly of metal ions and organic ligands has been extensively applied in the construction of a variety of functional two-dimensional (2D) and three-dimensional (3D) structures. The majority of these structures are consisted of one type of ligand. Nevertheless, there have been sustained efforts dedicated to constructing heteroleptic assemblies using various strategic methods in order to increase the complexity and sophistication of nano-scale structures. Heteroleptic assemblies involve the use of multiple types of ligands, to assemble metal ions into more intricate structures. This approach allows for the incorporation of different ligand geometries, charge densities, and functional groups, leading to increased structural diversity and potential for new properties. To achieve heteroleptic assemblies, various strategic methods have been employed. One common approach is the use of different ligands with complementary binding properties, allowing for the controlled formation of targeted structures. In recent years, 6,6"-bis(2,6-dimethoxy-phenyl)- terpyridine and its derivatives have received considerable attention in the research of coordination-driven supramolecular self-assembly. These ligands exhibit strong self-recognition ability and effectively suppress the formation of by-products in multicomponent self-assembly processes, giving them unique advantages in the precise construction of metal-coordination supramolecular structures involving multiple ligands. A large number of 2D and 3D supramolecular structures formed by the coordination of 6,6"-bis(2,6-dimethoxy-phenyl)-terpyridine ligands and their derivatives with metal ions have been reported. The successful construction of these 2D and 3D topological structures has not only enriched the research of terpyridine metal-coordination supramolecular structures but also demonstrated significant research value and broad prospects in fields such as luminescent materials, host-guest chemistry, drug delivery systems, and confined catalysis. Based on this, this review systematically summarizes the latest progress in the self-assembly of derivative ligands based on 6,6"-bis(2,6-dimethoxy- phenyl)-terpyridine in terms of ligand synthesis, structure construction and property study, and briefly discusses the current development opportunities and challenges faced in this field.
| [1] | Jiang, Z.; Li, Y.; Wang, M.; Liu, D.; Yuan, J.; Chen, M.; Wang, J.; Newkome, G. R.; Sun, W.; Li, X.; Wang, P. Angew. Chem., Int. Ed. 2017, 56, 11450. |
| [2] | Sarkar, R.; Guo, K.; Moorefield, C. N.; Saunders, M. J.; Wesdemiotis, C.; Newkome, G. R. Angew. Chem., Int. Ed. 2014, 53, 12182. |
| [3] | Li, Y.; Jiang, Z.; Wang, M.; Yuan, J.; Liu, D.; Yang, X.; Chen, M.; Yan, J.; Li, X.; Wang, P. J. Am. Chem. Soc. 2016, 138, 10041. |
| [4] | Schultz, A.; Li, X.; Barkakaty, B.; Moorefield, C. N.; Wesdemiotis, C.; Newkome, G. R. J. Am. Chem. Soc. 2012, 134, 7672. |
| [5] | Jiang, Z.; Li, Y.; Wang, M.; Song, B.; Wang, K.; Sun, M.; Liu, D.; Li, X.; Yuan, J.; Chen, M.; Guo, Y.; Yang, X.; Zhang, T.; Moorefield, C. N.; Newkome, G. R.; Xu, B.; Li, X.; Wang, P. Nat. Commun. 2017, 8, 15476. |
| [6] | Zhang, Z.; Wang, H.; Wang, X.; Li, Y.; Song, B.; Bolarinwa, O.; Reese, R. A.; Zhang, T.; Wang, X.-Q.; Cai, J.; Xu, B.; Wang, M.; Liu, C.; Yang, H.-B.; Li, X. J. Am. Chem. Soc. 2017, 139, 8174. |
| [7] | Kaphan, D. M.; Levin, M. D.; Bergman, R. G.; Raymond, K. N.; Toste, F. D. Science 2015, 350, 1235. |
| [8] | MacGillivray, L. R.; Atwood, J. L. Nature 1997, 389, 469. |
| [9] | Roberts, D. A.; Pilgrim, B. S.; Cooper, J. D.; Ronson, T. K.; Zarra, S.; Nitschke, J. R. J. Am. Chem. Soc. 2015, 137, 10068. |
| [10] | Cao, L.; Wang, P.; Miao, X.; Dong, Y.; Wang, H.; Duan, H.; Yu, Y.; Li, X.; Stang, P. J. J. Am. Chem. Soc. 2018, 140, 7005. |
| [11] | Mahata, K.; Frischmann, P. D.; Wuerthner, F. J. Am. Chem. Soc. 2013, 135, 15656. |
| [12] | Hong, C. M.; Morimoto, M.; Kapustin, E. A.; Alzakhem, N.; Bergman, R. G.; Raymond, K. N.; Toste, F. D. J. Am. Chem. Soc. 2018, 140, 6591. |
| [13] | Suzuki, K.; Tominaga, M.; Kawano, M.; Fujita, M. Chem. Commun. 2009, 1638. |
| [14] | Meng, W.; Breiner, B.; Rissanen, K.; Thoburn, J. D.; Clegg, J. K.; Nitschke, J. R. Angew. Chem., Int. Ed. 2011, 50, 3479. |
| [15] | Tan, C.; Jiao, J.; Li, Z.; Liu, Y.; Han, X.; Cui, Y. Angew. Chem., Int. Ed. 2018, 57, 2085. |
| [16] | Xie, T.-Z.; Guo, K.; Guo, Z.; Gao, W.-Y.; Wojtas, L.; Ning, G.-H.; Huang, M.; Lu, X.; Li, J.-Y.; Liao, S.-Y.; Chen, Y.-S.; Moorefield, C. N.; Saunders, M. J.; Cheng, S. Z. D.; Wesdemiotis, C.; Newkome, G. R. Angew. Chem., Int. Ed. 2015, 54, 9224. |
| [17] | Clingerman, D. J.; Kennedy, R. D.; Mondloch, J. E.; Sarjeant, A. A.; Hupp, J. T.; Farha, O. K.; Mirkin, C. A. Chem. Commun. 2013, 49, 11485. |
| [18] | Ghosh, K.; Hu, J.; White, H. S.; Stang, P. J. J. Am. Chem. Soc. 2009, 131, 6695. |
| [19] | Olenyuk, B.; Levin, M. D.; Whiteford, J. A.; Shield, J. E.; Stang, P. J. J. Am. Chem. Soc. 1999, 121, 10434. |
| [20] | Wang, H.; Ji, X.; Li, Z.; Huang, F. Adv. Mater. 2017, 29, 1606117. |
| [21] | Yamashina, M.; Sartin, M. M.; Sei, Y.; Akita, M.; Takeuchi, S.; Tahara, T.; Yoshizawa, M. J. Am. Chem. Soc. 2015, 137, 9266. |
| [22] | Yan, X.; Cook, T. R.; Wang, P.; Huang, F.; Stang, P. J. Nat. Chem. 2015, 7, 342. |
| [23] | Mugridge, J. S.; Zahl, A.; van Eldik, R.; Bergman, R. G.; Raymond, K. N. J. Am. Chem. Soc. 2013, 135, 4299. |
| [24] | Xiao, T.; Elmes, R.; Yao, Y. Front. Chem. 2020, 8, 628200. |
| [25] | Xiao, T.; Zhou, L.; Sun, X.-Q.; Huang, F.; Lin, C.; Wang, L. Chin. Chem. Lett. 2020, 31, 1. |
| [26] | Horiuchi, S.; Yamaguchi, T.; Tessarolo, J.; Tanaka, H.; Sakuda, E.; Arikawa, Y.; Meggers, E.; Clever, G. H.; Umakoshi, K. Nat. Commun. 2023, 14, 155. DOI: 10.1038/s41467-023-35850-4 |
| [27] | Jiang, B.; Zhang, J.; Ma, J.-Q.; Zheng, W.; Chen, L.-J.; Sun, B.; Li, C.; Hu, B.-W.; Tan, H.; Li, X.; Yang, H.-B. J. Am. Chem. Soc. 2016, 138, 738. |
| [28] | Bai, L.; Wang, N.; Li, Y. Adv. Mater. 2021, 34, 2102811. |
| [29] | Casini, A.; Crowley, J. D. Front. Chem. 2019, 7, 293. |
| [30] | Lu, Y.-L.; Song, J.-Q.; Qin, Y.-H.; Guo, J.; Huang, Y.-H.; Zhang, X.-D.; Pan, M.; Su, C.-Y. J. Am. Chem. Soc. 2022, 144, 8778. |
| [31] | Tan, C.; Jiao, J.; Li, Z.; Liu, Y.; Han, X.; Cui, Y. Angew. Chem., Int. Ed. 2018, 57, 2085. |
| [32] | Clever, G. H.; Punt, P. Acc. Chem. Res. 2017, 50, 2233. |
| [33] | Turunen, L.; Warzok, U.; Schalley, C. A.; Rissanen, K. Chem 2017, 3, 861. |
| [34] | Winter, A.; Hager, M. D.; Newkome, G. R.; Schubert, U. S. Adv. Mater. 2011, 23, 5728. |
| [35] | De, S.; Mahata, K.; Schmittel, M. Chem. Soc. Rev. 2010, 39, 1555. |
| [36] | Fujita, D.; Ueda, Y.; Sato, S.; Mizuno, N.; Kumasaka, T.; Fujita, M. Nature 2016, 540, 563. |
| [37] | Dietrich-Buchecker, C. O.; Sauvage, J. P.; Kintzinger, J. P. Tetrahedron Lett. 1983, 24, 5095. |
| [38] | Sauvage, J. P.; Weiss, J. J. Am. Chem. Soc. 1985, 107, 6108. |
| [39] | Saha, M. L.; Pramanik, S.; Schmittel, M. Chem. Commun. 2012, 48, 9459. |
| [40] | Mahata, K.; Saha, M. L.; Schmittel, M. J. Am. Chem. Soc. 2010, 132, 15933. |
| [41] | Saha, M. L.; Bats, J. W.; Schmittel, M. Org. Biomol. Chem. 2013, 11, 5592. |
| [42] | Saha, M. L.; Schmittel, M. J. Am. Chem. Soc. 2013, 135, 17743. |
| [43] | Saha, M. L.; Mittal, N.; Bats, J. W.; Schmittel, M. Chem. Commun. 2014, 50, 12189. |
| [44] | Wang, S.-Y.; Fu, J.-H.; Liang, Y.-P.; He, Y.-J.; Chen, Y.-S.; Chan, Y.-T. J. Am. Chem. Soc. 2016, 138, 3651. |
| [45] | Mahata, K.; Schmittel, M. J. Am. Chem. Soc. 2009, 131, 16544. |
| [46] | Schmittel, M.; Ganz, A. Chem. Commun. 1997, 999. |
| [47] | Lal Saha, M.; Schmittel, M. Org. Biomol. Chem. 2012, 10, 4651. |
| [48] | Wang, S. Y.; Huang, J. Y.; Liang, Y. P.; He, Y. J.; Chen, Y. S.; Zhan, Y. Y.; Hiraoka, S.; Liu, Y. H.; Peng, S. M.; Chan, Y. T. Chem. - Eur. J. 2018, 24, 9274. |
| [49] | Fu, J.-H.; Wang, S.-Y.; Chen, Y.-S.; Prusty, S.; Chan, Y.-T. J. Am. Chem. Soc. 2019, 141, 16217. |
| [50] | Rousseaux, S. A. L.; Gong, J. Q.; Haver, R.; Odell, B.; Claridge, T. D. W.; Herz, L. M.; Anderson, H. L. J. Am. Chem. Soc. 2015, 137, 12713. |
| [51] | Wang, S.-C.; Cheng, K.-Y.; Fu, J.-H.; Cheng, Y.-C.; Chan, Y.-T. J. Am. Chem. Soc. 2020, 142, 16661. |
| [52] | Song, B.; Zhang, Z.; Wang, K.; Hsu, C.-H.; Bolarinwa, O.; Wang, J.; Li, Y.; Yin, G.-Q.; Rivera, E.; Yang, H.-B.; Liu, C.; Xu, B.; Li, X. Angew. Chem., Int. Ed. 2017, 56, 5258. |
| [53] | Riwar, L.-J.; Trapp, N.; Root, K.; Zenobi, R.; Diederich, F. Angew. Chem., Int. Ed. 2018, 57, 17259. |
| [54] | Xie, J.; Peng, H.-J.; Huang, J.-Q.; Xu, W.-T.; Chen, X.; Zhang, Q. Angew. Chem., Int. Ed. 2017, 56, 16415. |
| [55] | Yang, Y.; Jing, X.; Shi, Y.; Wu, Y.; Duan, C. J. Am. Chem. Soc. 2023, 145, 10136. |
| [56] | Kohlhaas, M.; Z?hres, M.; Mayer, C.; Engeser, M.; Merten, C.; Niemeyer, J. Chem. Commun. 2019, 55, 3298. |
| [57] | MacGillivray, L. R.; Atwood, J. L. Nature 1997, 389, 469. |
| [58] | Ugono, O.; Moran, J. P.; Holman, K. T. Chem. Commun. 2008, 1404. |
| [59] | Kobayashi, K.; Yamada, Y.; Yamanaka, M.; Sei, Y.; Yamaguchi, K. J. Am. Chem. Soc. 2004, 126, 13896. |
| [60] | He, L.; Wang, S.-C.; Lin, L.-T.; Cai, J.-Y.; Li, L.; Tu, T.-H.; Chan, Y.-T. J. Am. Chem. Soc. 2020, 142, 7134. |
| [61] | He, L.; Hsu, H.-K.; Li, L.; Lin, L.-T.; Tu, T.-H.; Ong, T.-G.; Liou, G.-G.; Chan, Y.-T. Chem 2022, 8, 494. |
| [62] | Toyota, S.; Tsurumaki, E. Chem. Eur. J. 2019, 25, 6878. |
| [63] | Yamamoto, Y.; Tsurumaki, E.; Wakamatsu, K.; Toyota, S. Angew. Chem., Int. Ed. 2018, 57, 8199. |
| [64] | Zhan, S.-Z.; Li, J.-H.; Zhang, G.-H.; Li, M.-D.; Sun, S.; Zheng, J.; Ning, G.-H.; Li, M.; Kuang, D.-B.; Wang, X.-D.; Li, D. Chem. Commun. 2020, 56, 3325. |
| [65] | Stasyuk, O. A.; Stasyuk, A. J.; Sola, M.; Voityuk, A. A. Phys. Chem. Chem. Phys. 2021, 23, 2126. |
| [66] | Zhang, J.; Qiu, Z.; Zhao, C.; Lu, Y.; Li, W.; Liu, L.; Wang, C.; Tan, Y.; Wang, T. Nano Res. 2023, 16, 3372. |
| [67] | He, L.; Li, L.; Wang, S.-C.; Chan, Y.-T. Chem. Commun. 2023, 59, 11500. |
| [68] | Schultz, A.; Li, X.; McCusker, C. E.; Moorefield, C. N.; Castellano, F. N.; Wesdemiotis, C.; Newkome, G. R. Chem. Eur. J. 2012, 18, 11569. |
| [69] | Li, Z.; Luo, S.; Chen, M.; Yu, X.; Li, X. Acta Chim. Sinica 2023, 81, 1447 (in Chinese). |
| [69] | (李志凯, 罗思琪, 陈敏, 於秀君, 李霄鹏,, 化学学报, 2023, 81, 1447.) |
| [70] | Newkome, G. R.; Cho, T. J.; Moorefield, C. N.; Cush, R.; Russo, P. S.; Godínez, L. A.; Saunders, M. J.; Mohapatra, P. Chem. Eur. J. 2002, 8, 2946. |
| [71] | Xie, T.-Z.; Li, J.-Y.; Guo, Z.; Ludlow, J. M., III; Lu, X.; Moorefield, C. N.; Wesdemiotis, C.; Newkome, G. R. Eur. J. Inorg. Chem. 2016, 1671. |
| [72] | Chakraborty, S.; Sarkar, R.; Endres, K.; Xie, T.-Z.; Ghosh, M.; Moorefield, C. N.; Saunders, M. J.; Wesdemiotis, C.; Newkome, G. R. Eur. J. Org. Chem. 2016, 2016, 5091. |
| [73] | Liu, D.; Jiang, Z.; Wang, M.; Yang, X.; Liu, H.; Chen, M.; Moorefield, C. N.; Newkome, G. R.; Li, X.; Wang, P. Chem. Commun. 2016, 52, 9773. |
| [74] | Zhang, Z.; Ma, L.; Fang, F.; Hou, Y.; Lu, C.; Mu, C.; Zhang, Y.; Liu, H.; Gao, K.; Wang, M.; Zhang, Z.; Li, X.; Zhang, M. JACS Au 2022, 2, 1479. |
| [75] | Ju, H.; Tsuruoka, Y.; Hayano, M.; Lee, E.; Park, K.-M.; Ikeda, M.; Ishi-i, J.-i.; Kuwahara, S.; Habata, Y. Angew. Chem., Int. Ed. 2021, 60, 650. |
| [76] | Jiang, Z.; Zhao, H.; Wang, J.; Chen, B.; Lv, W.; Li, Y.; Dong, Q.; Liu, D.; Liu, W.; Wang, M.; Fu, F.; Hwang, S.-H.; Chen, M.; Wang, P. Chin. Chem. Lett. 2023, 34, 108334. |
| [77] | Elbert, T.; Ray, W. J.; Kowalik, Z. J.; Skinner, J. E.; Graf, K. E.; Birbaumer, N. Physiol. Rev. 1994, 74, 1. |
| [78] | Jiang, Z.; Liu, D.; Chen, M.; Wang, J.; Zhao, H.; Li, Y.; Zhang, Z.; Xie, T.; Wang, F.; Li, X.; Newkome, G. R.; Wang, P. iScience 2020, 23, 101064. |
| [79] | Li, C.; Li, R.; Xu, Z.; Li, J.; Zhang, X.; Li, N.; Zhang, Y.; Shen, Z.; Tang, H.; Wang, Y. J. Am. Chem. Soc. 2021, 143, 14417. |
| [80] | Jiang, Z.; Liu, W.; Wang, J.; Chen, B.; Wu, Z.; Fu, F.; Miao, R.; Ouyang, T.; Lv, W.; Huang, Y.; Liu, D.; Liu, Z.-Q.; Chen, M.; Wang, P. Inorg. Chem. 2023, 62, 8923. |
| [81] | Li, C.; Zhang, X.; Li, N.; Wang, Y.; Yang, J.; Gu, G.; Zhang, Y.; Hou, S.; Peng, L.; Wu, K.; Nieckarz, D.; Szabelski, P.; Tang, H.; Wang, Y. J. Am. Chem. Soc. 2017, 139, 13749. |
| [82] | Sarkar, R.; Xie, T.-Z.; Endres, K. J.; Wang, Z.; Moorefield, C. N.; Saunders, M. J.; Ghorai, S.; Patri, A. K.; Wesdemiotis, C.; Dobrynin, A. V.; Newkome, G. R. J. Am. Chem. Soc. 2020, 142, 5526. |
| [83] | Wang, J.; Jiang, Z.; Liu, W.; Wu, Z.; Miao, R.; Fu, F.; Yin, J.-F.; Chen, B.; Dong, Q.; Zhao, H.; Li, K.; Wang, G.; Liu, D.; Yin, P.; Li, Y.; Chen, M.; Wang, P. Angew. Chem., Int. Ed. 2023, 62, e20221423. |
| [84] | Jiang, Z.; Wang, J.; Zhang, H.; Liu, W.; Wu, Z.; Zhao, H.; Yin, J.-F.; Chen, B.; Li, Y.; Yin, P.; Chan, Y.-T.; Wang, K.; Chen, M.; Wang, P. Cell Rep. Phys. Sci. 2023, 4, 101293. |
| [85] | Goodall, W.; Williams, J. A. G. Chem. Commun. 2001, 2514. |
| [86] | Hofmeier, H.; Schubert, U. S. Chem. Soc. Rev. 2004, 33, 373. |
| [87] | Zhang, S.-Y.; Sun, H.-Y.; Wang, R.-G.; Meng, Y.-S.; Liu, T.; Zhu, Y.-Y. Dalton Trans. 2022, 51, 9888. |
| [88] | Yang, R.; Zhang, S.-Y.; Wang, R.-G.; Meng, Y.-S.; Liu, T.; Zhu, Y.-Y. Chinese J. Inorg. Chem. 2022, 38, 1477 (in Chinese). |
| [88] | (杨蕊, 张舒雅, 王润国, 孟银杉, 刘涛, 朱元元, 无机化学学报, 2022, 38, 1477.) |
/
| 〈 |
|
〉 |