综述与进展

偶氮二甲酸酯在有机合成中的研究进展

  • 许孝良 ,
  • 程国华 ,
  • 李小年
展开
  • 浙江工业大学化学工程与材料学院 杭州 310032

收稿日期: 2011-10-31

  修回日期: 2011-12-16

  网络出版日期: 2011-01-06

基金资助

国家自然科学基金(No. 20872131)资助项目.

Application of Azodicarboxylates in Organic Synthesis

  • Xu Xiaoliang ,
  • Cheng Guohua ,
  • Li Xiaonian
Expand
  • College of Chemical Engineering and Material Science, Zhejiang University of Technology, Hangzhou 310032

Received date: 2011-10-31

  Revised date: 2011-12-16

  Online published: 2011-01-06

Supported by

Project supported by the National Natural Science Foundation of China (No. 20872131).

摘要

偶氮二甲酸酯由于具有独特的电子和结构特性, 作为一种多功能化的试剂在有机合成中得到了广泛的应用. 特别是在Mitsunobu 反应、羰基化合物的氨化、不饱烃的氨化及杂环化合物的合成中有着非常重要的作用, 此外偶氮二甲酸酯还可以作为氧化剂, 用于醇、胺的脱氢氧化反应. 回顾了其在有机合成中原有的应用基础之上, 对其近年来在合成化学中的新发展进行了综述, 并对其发展加以展望.

本文引用格式

许孝良 , 程国华 , 李小年 . 偶氮二甲酸酯在有机合成中的研究进展[J]. 有机化学, 2012 , 32(06) : 1024 -1040 . DOI: 10.6023/cjoc1110313

Abstract

Azodicarboxylates, as versatile reagents, have been widely used in organic synthesis due to their unique electronic and structural properties. They have played important roles in organic synthesis such as Mitsunobu reaction, amination of carbonyl compounds and unsaturated hydrocarbons, synthesis of heterocyclic compounds. Besides these, azodicarboxylates can be used as oxidants for the dehydrogenation of alcohols and amines. Based on their previous applications, new progress of azodicarboxylates in synthetic chemistry in recent years is summarized and an outlook on their development is also given.

参考文献

[1] (a) Mitsunobu, O.; Yamada, M.; Mukaiyama, T. Bull. Chem. Soc.Jpn. 1967, 40, 935.(b) Mitsunobu, O.; Yamada, M. Bull. Chem. Soc. Jpn. 1967, 40,2380.(c) Mitsunobu, O.; Eguchi, M. Bull. Chem. Soc. Jpn. 1971, 44,3427.(d) Mitsunobu, O. Synthesis 1981, 1.
[2] (a) Dandapani, S.; Curran, D. P. Chem. Eur. J. 2004, 10, 3130.(b) Dembinski, R. Eur. J. Org. Chem. 2004, 2763.(c) But, T. Y. S.; Toy, P. H. Chem. Asian J. 2007, 2, 1340.
[3] (a) Huisgen, R.; Jakob, F. Justus Liebigs Ann. Chem. 1954, 590, 37.(b) Gennari, C.; Colombo, L.; Bertolini, G. J. Am. Chem. Soc. 1986,108, 6394.(c) Evans, D. A.; Britton, T. C.; Dorow, R. L.; Dellaria, J. F. J. Am.Chem. Soc. 1986, 108, 6395.(d) Trimble, L. A.; Vederas, J. C. J. Am. Chem. Soc. 1986, 108,6397.(e) Evans, D. A.; Nelson, S. G.. J. Am. Chem. Soc. 1997, 119, 6452.(f) Evans, D. A.; Johnson, D. S. Org. Lett. 1999, 1, 595.(g) Yamashita, Y.; Ishitani, H.; Kobayashi, S. Can. J. Chem. 2000,78, 666.
[4] (a) List, B. J. Am. Chem. Soc. 2002, 124, 5656.(b) B?gevig, A.; Juhl, K.; Kumaragurubaran, N.; Zhuang, W.; J?rgensen,K. A. Angew. Chem., Int. Ed. 2002, 41, 1790.(c) Kumaragurubaran, N.; Juhl, K.; Zhuang, W.; B?gevig, A.;J?rgensen, K. A. J. Am. Chem. Soc. 2002, 124, 6254.(d) Liu, T. Y.; Cui, H. L.; Zhang, Y.; Jiang, K.; Du, W.; He, Z. Q.;Chen, Y. C. Org. Lett. 2007, 9, 3671.(e) Hayashi, Y.; Aratake, S.; Imai, Y.; Hibino, K.; Chen, Q. Y.;Yamaguchi, J.; Uchimaru, T. Chem. Asian J. 2008, 3 225.(f) Vogt, H.; Vanderheiden, S.; Brase, S. Chem. Commun. 2003,2448.(g) Baumann, T.; Vogt, H.; Brase, S. Eur. J. Org. Chem. 2007, 266.(h) Baumann, T.; Bachle, M.; Hartmann, C.; Brase, S. Eur. J. Org.Chem. 2008, 2207.(i) Hartmann, C. E.; Baumann, T.; Bachle, M.; Brase, S. Tetrahedron:Asymmetry 2010, 21, 1341.(j) Chowdari, N. S.; Ramachary, D. B.; Barbas, C. F. Org. Lett.2003, 5, 1685.(k) Chowdari, N. S.; Barbas, C. F. Org. Lett. 2005, 7, 867.(l) Suri, J. T.; Steiner, D. D.; Barbas, C. F. Org. Lett. 2005, 7, 3885.(m) Kotru z, P.; Alemayehu, S.; Toma, S.; Schmalz, H. G.; Adler, A.Eur. J. Org. Chem. 2005, 4904.  
[5] (a) Dahlin, N.; B?gevig, A.; Adolfsson, H. Adv. Synth. Catal. 2004,346, 1101.(b) Franzen, J.; Marigo, M.; Fielenbach, D.; Wabnitz, T. C.;Kj?rsgaard, A.; J?rgensen, K. A. J. Am. Chem. Soc. 2005, 127,18296.(c) Ding, X.; Jiang, H. L.; Zhu, C. J.; Cheng, Y. X. TetrahedronLett. 2010, 51, 6105.(d) Liu, P. M.; Chang, C.; Reddy, R. J.; Ting, Y. F.; Kuan, H. H.;Chen, K. Eur. J. Org. Chem. 2010, 42.(e) Thomassigny, C.; Prim, D.; Greck, C. Tetrahedron Lett. 2006,47, 1117.(f) Gosiewska, S.; Soni, R.; Clarkson, G. J.; Wills, M. TetrahedronLett. 2010, 51, 4214.(g) Fu, J. Y.; Huang, Q. C.; Wang, Q. W.; Wang, L. X.; Xu, X. Y.Tetrahedron Lett. 2010, 51, 4870.(h) Fu, J. Y.; Xu, X. Y.; Li, Y. C.; Huang, Q. C.; Wang, L. X. Org.Biomol. Chem. 2010, 8, 4524.(i) Fu, J. Y.; Yang, Q. C.; Wang, Q. L.; Ming, J. N.; Wang, F. Y.; Xu,X. Y.; Wang, L. X. J. Org. Chem. 2011, 76, 4661.(j) Liu, C.; Zhu, Q.; Huang, K. W.; Lu, Y. X. Org. Lett. 2011, 13,2638.(k) Makino, K.; Kubota, S.; Hara, S.; Sakaguchi, M.; Hamajima, A.;Hamada, Y. Tetrahedron 2009, 65, 9468.(l) Iwamura, H.; Mathew, S. P.; Blackmond, D. G. J. Am. Chem.Soc. 2004, 126, 11770.(m) Blackmond, D. G.; Moran, A.; Hughes, M.; Armstrong, A. J.Am. Chem. Soc. 2010, 132, 7598.  
[6] (a) Lee, D.; Otte, R. D. J. Org. Chem. 2004, 69, 3569.(b) Kim, Y. J.; Lee, D. Org. Lett. 2004, 6, 4351.(c) Ni, B.; Zhang, Q. Y.; Garre, S.; Headley, A. D. Adv. Synth.Catal. 2009, 351, 875.  
[7] (a) Juhl, K.; J?rgensen, K. A. J. Am. Chem. Soc. 2002, 124, 2420.(b) Marigo, M.; Juhl, K.; J?rgensen, K. A. Angew. Chem., Int. Ed.2003, 42, 1367.(c) Bernardi, L.; Zhuang, W.; J?rgensen, K. A. J. Am. Chem. Soc.2005, 127, 5772.(d) Mashiko, T.; Hara, K.; Tanaka, D.; Fujiwara, Y.; Kumagai, N.;Shibasaki, M. J. Am. Chem. Soc. 2007, 129, 11342.(e) Mashiko, T.; Kumagai, N.; Shibasaki, M. Org. Lett. 2008, 10,2725.(f) Mashiko, T.; Kumagai, N.; Shibasaki, M. J. Am. Chem. Soc.2009, 131, 14990.(g) Comelles, J.; Pericas, A.; Moreno-Manas, M.; Vallribera, A.;Drudis-Sole, G.; Lledos, A.; Parella, T.; Roglans, A.; Garcla-Granda, S.; Roces-Fernandez, L. J. Org. Chem. 2007, 72, 2077.(h) Terada, M.; Nakano, M.; Ube, H. J. Am. Chem. Soc. 2006, 128,16044.(i) He, R. J.; Wang, X. S.; Hashimoto, T.; Maruoka, K. Angew.Chem., Int. Ed. 2008, 47, 9466.(j) Konishi, H.; Lam, T. Y.; Malerich, J. P.; Rawal, V. H. Org. Lett.2010, 12, 2028.(k) Kang, Y. K.; Kim, D. Y. Tetrahedron Lett. 2006, 47, 4565.(l) Jung, S. H.; Kim, D. Y. Tetrahedron Lett. 2008, 49, 5527.(m) Ghosh, S.; Nandakumar, M. V.; Krautscheid, H.; Schneider, C.Tetrahedron Lett. 2010, 51, 1860.  
[8] (a) Saaby, S.; Bella, M.; J?rgensen, K. A. J. Am. Chem. Soc. 2004,126, 8120.(b) Liu, X. F.; Li, H. M.; Deng, L. Org. Lett. 2005, 7, 167.(c) Liu, Y. J.; Melgar-Fernandez, R.; Juaristi, E. J. Org. Chem.2007, 72, 1522.(d) Hasegawa, Y.; Watanabe, M.; Gridnev, I. D.; Ikariya, T. J. Am.Chem. Soc. 2008, 130, 2158.  
[9] (a) Marigo, M.; Schulte, T.; Franzen, J.; J?rgensen, K. A. J. Am.Chem. Soc. 2005, 127, 15710.(b) Bertelsen, S.; Marigo, M.; Brandes, S.; Diner, P.; J?rgensen, K.A. J. Am. Chem. Soc. 2006, 128, 12973.(c) Galzerano, P.; Pesciaioli, F.; Mazzanti, A.; Bartoli, G.;Melchiorre, P. Angew. Chem., Int. Ed. 2009, 48, 7892.  
[10] (a) Jenner, G.; Papadopoulos, M. J. Org. Chem. 1986, 51, 585.(b) Poulsen, T. B.; Alemparte, C.; J?rgensen, K. A. J. Am. Chem.Soc. 2005, 127, 11614.(c) Leblanc, Y.; Zamboni, R.; Bernstein, M. A. J. Org. Chem. 1991,56, 1971.(d) Brimble, M. A.; Heathcock, C. H. J. Org. Chem. 1993, 58,5261.(e) Waser, J.; Carreira, E. M. J. Am. Chem. Soc. 2004, 125, 5676.(f) Waser, J.; Gonzalez-Gomez, J. C.; Nambu, H.; Huber, P.; Carreira,E. M. Org. Lett. 2005, 7, 4249.(g) Matsubara, R.; Kobayashi, S. Angew. Chem., Int. Ed. 2006, 45,7933.(h) Chang, L.; Kuang, Y. L.; Qin, B.; Zhou, X.; Liu, X. H.; Lin, L.L.; Feng, X. M. Org. Lett. 2010, 12, 2214.  
[11] (a) Cheng, L.; Liu, L.; Wang, D.; Chen, Y. J. Org. Lett. 2009, 11,3874.(b) Qian, Z. Q.; Zhou, F.; Du, T. P.; Wang, B. L.; Ding, M.; Zhao,X. L.; Zhou, J. Chem. Commun. 2009, 6753.(c) Bui, T.; Borregan, M.; Barbas, C. F. J. Org. Chem. 2009, 74,8935.(d) Bui, T.; Hernandez-Torres, G.; Milite, C.; Barbas, C. F. Org.Lett. 2011, 12, 5696.(e) Yang, Z. G.; Wang, Z.; Bai, S.; Shen, K.; Chen, D. H.; Liu, X.H.; Lin, L. L.; Feng, X. M. Chem. Eur. J. 2010, 16, 6632.(f) Mouri, S.; Chen, Z. H.; Mitsunuma, H.; Furutachi, M.;Matsunaga, S.; Shibasaki, M. J. Am. Chem. Soc. 2010, 132, 1255.(g) Selvakumar, K.; Vaithiyanathan, V.; Shanmugam, P. Chem.Commun. 2010, 2826.  
[12] (a) Lee, C. K.; Kim, S. J.; Hahn, C. S. J. Org. Chem. 1980, 45,1692.(b) Lee, C. K.; Ahn, Y. M. J. Org. Chem. 1990, 55, 3957.(c) Zaltsgendler, I.; Leblanc, Y.; Bernstein, M. A. Tetrahedron Lett.1993, 34, 2441.(d) Mitchell, H.; Leblanc, Y. J. Org. Chem. 1994, 59, 682.(e) Leblanc, Y.; Boudreault, N. J. Org. Chem. 1995, 60, 4268.(f) Brandes, S.; Bella, M.; Kj?rsgaard, A; J?rgensen, K. A. Angew.Chem. Int. Ed. 2006, 45, 1147.(g) Yu, W. Y.; Sit, W. N.; Lai, K. M.; Zhou, Z. Y.; Chan, A. S. C. J.Am. Chem. Soc. 2008, 130, 3304.  
[13] (a) Brunn, B. E.; Huisgen, R. Angew. Chem. Int. Ed. 1969, 8, 513.(b) Kolasa, T.; Miller, M. J. J. Org. Chem. 1987, 52, 4978.(c) Liu, Y. X.; Xu, C. F.; Liu, L. Z. Synthesis 2003, 1335.(d) Otte, R. D.; Sakata, T.; Guzei, I. A.; Lee, D. Org. Lett. 2005, 7,495.(e) Nair, V.; Biju, A. T.; Abhilash, K. G.; Menon, R. S.; Suresh, E.Org. Lett. 2005, 7, 2121.(f) Nair, V.; Biju, A. T.; Vinod, A. U.; Suresh, E. Org. Lett. 2005, 7,5139.(g) Girard, M.; Murphy, P.; Tsou, N. N. Tetrahedron Lett. 2005, 46,2449.(h) Nair, V.; Mathew, S. C.; Biju, A. T.; Suresh, E. Tetrahedron Lett.2007, 48, 9018.(i) Nair, V.; Biju, A. T.; Mohanan, K.; Suresh, E. Org. Lett. 2006, 8,2213.(j) Nair, V.; Mathew, S. C.; Biju, A. T.; Suresh, E. Angew. Chem.Int. Ed. 2007, 46, 2070.(k) Moebs-Sanchez, S.; Bouhadir, G.; Saffon, N.; Maron, L.;Bourissou, D. Chem. Commun. 2008, 3435.(l) Morriso, D. C. J. Org. Chem. 1958, 23, 1072.  
[14] (a) Cohen, B. S. G.; Zand, R.; Steel, C. J. Am. Chem. Soc. 1961, 83,2895.(b) Gillis, B. T.; Beck, P. E. J. Org. Chem. 1962, 27, 1947.(c) Allred, E. L; Anderson, C. J. Org. Chem. 1967, 32, 1874.(d) Marullo, N. P.; Alford, J. A. J. Org. Chem. 1968, 33, 2368.(e) Lahousse, H.; Martens, H. J.; Toppet, S.; Hoornaert, G. J. J. Org.Chem. 1982, 47, 2001.(f) Pindur, U.; Kim, M. H.; Rogge, M.; Massa, W.; Molinier, M. J.Org. Chem. 1992, 57, 910.(g) Avalos, M.; Babiano, R.; Cintas, P.; Clemente, F. R.; Jimenez, J.L.; Palacios, J. C.; Sanchez, J. B. J. Org. Chem. 1999, 64, 6297.(h) Minami, T.; Chikugo, T.; Hanamoto, T. J. Org. Chem. 1986, 51,2210.(i) Monbaliu, J. C.; Tinant, B.; Peeters, D.; Marchand-Brynaert, J.Tetrahedron Lett. 2010, 51, 1052.(j) Fitzsimmons, B. J.; Leblanc, Y.; Rokach, J. J. Am. Chem. Soc.1987, 109, 285.(k) Fitzsimmons, B. J.; Leblanc, Y.; Chan, N.; Rokach, J. J. Am.Chem. Soc. 1988, 110, 5229.(l) Leblanc, Y.; Fitzsimmons, B. J.; Springer, J. P.; Rokach, J. J. Am.Chem. Soc. 1989, 111, 2995.  
[15] (a) Ma, S. M.; Jiao. N.; Zheng, Z. L.; Ma, Z. C.; Lu, Z.; Ye, L. W.;Deng, Y. Q.; Chen, G. F. Org. Lett. 2004, 6, 2193.(b) Yang, Q.; Jiang, X. F.; Ma, S. M. Chem. Eur. J. 2007, 13, 9310.(c) Cheng, X.; Ma, S. M. Angew. Chem. Int. Ed. 2008, 47, 4581.(d) Shu, W.; Yang, Q.; Jia, G. C.; Ma, S. M. Tetrahedron Lett. 2008,64, 11159.(e) Cheng, X.; Ma, S. M. Chem. Commun. 2009, 4263.(f) Cui, S. L.; Wang, J.; Wang, Y. G. Org. Lett. 2008, 10, 13.(g) Basavaiah, D.; Roy, S. Org. Lett. 2008, 10, 1819.  
[16] (a) Wang, M. Z.; Xu, H. W.; Liu, Y. G.; Wong, M. K.; Che, C. M.Adv. Synth. Catal. 2006, 348, 2391.(b) Saleem, R. S. Z.; Tepe, J. J. J. Org. Chem. 2010, 75, 4330.(c) Su, Y. H.; Jiang, Z.; Hong, D.; Lu, P.; Wang, Y. G.; Lin, X. F.Tetrahedron Lett. 2010, 66, 2427.(d) Monge, D.; Jensen, K. L.; Marin, I.; J?rgensen, K. A. Org. Lett.2011, 13, 328.(e) Hong, D.; Zhu, Y. X.; Lin, X. F.; Wang, Y. G. Tetrahedron 2011,67, 650.  
[17] (a) Achiwa, K.; Yamada, S. Tetrahedron Lett. 1974, 15, 1799.(b) Berlin, J. M.; Fu, G. C. Angew. Chem. Int. Ed. 2008, 47, 7048.(c) Huang, X. L.; Chen, X. Y.; Ye, S. J. Org. Chem. 2009, 74, 7585.(d) Wei, D. H.; Zhu, Y. Y.; Zhang, C.; Sun, D. Z.; Zhang, W. J.;Tang, M. S. J. Mol. Catal. A: Chem. 2011, 334, 108.(e) Allen, A. D.; Huang, W. W.; Moore, P. A.; Far, A. R.; Tidwell, T.T. J. Org. Chem. 2000, 65, 5676.  
[18] (a) Yoneda, F.; Suzuki, K.; Nitta, Y. J. Am. Chem. Soc. 1966, 88,2328.(b) Yoneda, F.; Suzuki, K.; Nitta, Y. J. Org. Chem. 1967, 32, 727.(c) Hayashi, M.; Matsuura, Y.; Watanabe, Y. Tetrahedron Lett.2004, 45, 1409.(d) Cao, H. T.; Gree, R. Tetrahedron Lett. 2009, 50, 1493.  
[19] (a) Xu, X. L.; Li, X. N.; Ma, L.; Ye, N.; Weng, B. J. J. Am. Chem.Soc. 2008, 130, 14048.(b) Xu, X. L.; Li, X. N. Org. Lett. 2009, 11, 1027.  
[20] (a) Iranpoor, N.; Firouzabadi, H.; Khalili, D.; Shahin, R. TetrahedronLett. 2010, 51, 3508.(b) Reddy, B. V. S.; Reddy, S. M. S.; Madan, C. Tetrahedron Lett.2011, 52, 1432.  
[21] (a) Guijarro, A.; Rieke, R. D. Angew. Chem. Int. Ed. 1998, 37,1679.(b) Velarde-Ortiz, R.; Guijarro, A.; Rieke, R. D. Tetrahedron Lett.1998, 39, 9157.(c) Bertrand, M. P.; Feray, L.; Nouguier, R.; Perfetti, P. J. Org.Chem. 1999, 64, 9189.(d) Takahashi, T.; Li, Y. Z.; Ito, T.; Xu, F.; Nakajima, K.; Liu, Y. H.J. Am. Chem. Soc. 2002, 124, 1144.(e) Mukaiyama, T.; Takahashi, K. Tetrahedron Lett. 1968, 9, 5907.(f) Hummel, G.; Hindsgaul, O. Angew. Chem., Int. Ed. 1999, 38,1782.(g) Uemura, T.; Chatani, N. J. Org. Chem. 2005, 70, 8631.(h) Kisseljova, K.; Tsubrik, O.; Sillard, R.; Maeorg, S.; Maeorg, U.Org. Lett. 2006, 8, 43.(i) Muniz, K.; Nieger, M. Angew. Chem. Int. Ed. 2006, 45, 2305.(j) Muniz, K.; Iglesias, A. Angew. Chem. Int. Ed. 2007, 46, 6350.  
[22] (a) Axen, R.; Chaykovsky, M.; Witkop, B. J. Org. Chem. 1967, 32,4117.(b) Clarke, R. L.; Gambino, A. J.; Heckeler, M. L. J. Org. Chem.1978, 43, 4589.(c) Wamhoff, H.; Schupp, W. J. Org. Chem. 1986, 51, 2787.(d) Ohno, M.; Ishizaki, K.; Eguchi, S. J. Org. Chem. 1988, 53,1285.(e) Rieber, N.; Alberts, J.; Lipsky, J. A.; Lemal, D. M. J. Am. Chem.Soc. 1969, 91, 5668.(f) Narayan, S.; Muldoon, J.; Finn, M. G.; Fokin, V. V.; Kolb, H. C.;Sharpless, K. B. Angew. Chem. Int. Ed. 2005, 44, 3275.(g) Chen, Q. A.; Zeng, W.; Zhou, Y. G. Tetrahedron Lett. 2009, 50,6866.  
文章导航

/

〈 〉