综述与进展

丰产金属催化的碳氮不饱和键不对称氢化反应

  • 刘晨光 ,
  • 刘强
展开
  • 清华大学化学系基础分子科学中心 北京 100084

收稿日期: 2022-08-01

  修回日期: 2022-09-03

  网络出版日期: 2022-09-15

基金资助

国家自然科学基金(22171159)

Earth-Abundant Metal-Catalyzed Asymmetric Hydrogenation of Carbon-Nitrogen Unsaturated Bonds

  • Chenguang Liu ,
  • Qiang Liu
Expand
  • Center of Basic Molecular Science (CBMS), Department of Chemistry, Tsinghua University, Beijing, 100084
* Corresponding author. E-mail:

Received date: 2022-08-01

  Revised date: 2022-09-03

  Online published: 2022-09-15

Supported by

National Natural Science Foundation of China(22171159)

摘要

碳氮不饱和键的不对称氢化反应是构建手性胺类化合物一类非常有效的方法. 然而, 已报道的这类反应通常使用储量稀少、毒性较高的贵金属催化剂(钌、铑、铱和钯等). 因此, 利用廉价易得、生物兼容性强的第一过渡周期丰产金属(锰、铁、钴和镍等)替代贵金属发展新型的手性催化剂, 实现含氮不饱和化合物的不对称氢化反应, 对于实现手性含氮精细有机化学品的高效绿色合成具有重要的意义. 近年来, 丰产金属催化碳氮不饱和键的不对称氢化反应取得了长足的发展并展现出广阔的应用前景. 鉴于不同丰产金属催化剂的结构和性质对于催化活性、反应选择性及底物适用范围的显著影响, 文中根据催化剂中心金属元素种类的不同进行分类, 系统综述了丰产金属催化的碳氮不饱和键不对称氢化反应的研究进展.

本文引用格式

刘晨光 , 刘强 . 丰产金属催化的碳氮不饱和键不对称氢化反应[J]. 有机化学, 2022 , 42(10) : 3213 -3220 . DOI: 10.6023/cjoc202208003

Abstract

Asymmetric hydrogenation of carbon-nitrogen unsaturated bonds is an effective method for the construction of chiral amines. However, most of the known examples rely on the use of noble metal (ruthenium, rhodium, iridium, palladium, etc.) catalysts. Therefore, the replacement of noble-metals by earth-abundant and biocompatible first-row transition metals (manganese, iron, cobalt, nickel, etc.) for the development of new catalysts in asymmetric hydrogenation reactions is of great significance towards sustainable synthesis of chiral nitrongen-containing fine chemicals. In recent years, earth-abundant metal catalyzed asymmetric hydrogenation of unsaturated bonds has witnessed significant progress and shown broad prospects for its applications. Considering that the structures and properties of different earth-abundant metal catalysts have remarkable influence on the reactivity, selectivity, and substrate generality of the target transformations, this review provides an overview of earth-abundant metal catalyzed asymmetric hydrogenation of carbon-nitrogen unsaturated bonds categorized according to the types of central metals in catalysts.

参考文献

[1]
(a) Nugent, T. C. Chiral Amine Synthesis: Methods, Developments and Applications, Wiley-VCH, Weinheim, 2010, Vol. 49, pp. 1-479.
[1]
(b) Roughley, S. D.; Jordan, A. M. J. Med. Chem. 2011, 54, 3451.
[1]
(c) Vitaku, E.; Smith, D. T.; Njardarson, J. T. J. Med. Chem. 2014, 57, 10257.
[1]
(d) Walsh, C. T. Tetrahedron Lett. 2015, 56, 3075.
[1]
(e) Blakemore, D. C.; Castro, L.; Churcher, I.; Rees, D. C.; Thomas, A. W.; Wilson, D. M.; Wood, A. Nat. Chem. 2018, 10, 383.
[2]
(a) Nugent, T. C.; El-Shazly, M. Adv. Synth. Catal. 2010, 352, 753.
[2]
(b) Barrios-Rivera, J.; Xu, Y.; Wills, M.; Vyas, V. K. Org. Chem. Front. 2020, 7, 3312.
[2]
(c) Yin, Q.; Shi, Y.; Wang, J.; Zhang, X. Chem. Soc. Rev. 2020, 49, 6141.
[2]
(d) Diéguez, M.; Claver, C.; Margalef, J. In Advances in Catalysis, Eds.: Diéguez, M.; Pizzano, A., Academic Press, 2021, Vol. 68, p. 205.
[2]
(e) Fan, Q.-H.; He, Y.-M.; Li, F.-J. In Asymmetric Hydrogenation and Transfer Hydrogenation, Eds.: Ratovelomanana-Vidal, V.; Phansavath, P., Wiley-VCH, Weinheim, 2021, p. 255.
[3]
(a) Fleury-Brégeot, N.; de la Fuente, V.; Castillón, S.; Claver, C. ChemCatChem 2010, 2, 1346.
[3]
(b) Xie, J.-H.; Zhu, S.-F.; Zhou, Q.-L. Chem. Rev. 2011, 111, 1713.
[3]
(c) Bartoszewicz, A.; Ahlsten, N.; Martín-Matute, B. Chem. Eur. J. 2013, 19, 7274.
[3]
(d) Hopmann, K. H.; Bayer, A. Coord. Chem. Rev. 2014, 268, 59.
[3]
(e) Zhang, Z.; Butt, N. A.; Zhang, W. Chem. Rev. 2016, 116, 14769.
[3]
(f) Kim, A. N.; Stoltz, B. M. ACS Catal. 2020, 10, 13834.
[3]
(g) Abdine, R. A. A.; Hedouin, G.; Colobert, F.; Wencel-Delord, J. ACS Catal. 2021, 11, 215.
[3]
(h) Cabré, A.; Verdaguer, X.; Riera, A. Chem. Rev. 2021, 122, 269.
[4]
(a) Wen, J.; Wang, F.; Zhang, X. Chem. Soc. Rev. 2021, 50, 3211.
[4]
(b) Shekhar, S.; Ahmed, T. S.; Ickes, A. R.; Haibach, M. C. Org. Process Res. Dev. 2022, 26, 14.
[5]
Zell, T.; Langer, R. ChemCatChem 2018, 10, 1930.
[6]
Wang, H.; Wen, J.; Zhang, X. Chem. Rev. 2021, 121, 7530.
[7]
(a) Zhang, Z.; Butt, N. A.; Zhou, M.; Liu, D.; Zhang, W. Chin. J. Chem. 2018, 36, 443.
[7]
(b) Seo, C. S. G.; Morris, R. H. Organometallics 2019, 38, 47.
[8]
(a) Fabrello, A.; Bachelier, A.; Urrutigoïty, M.; Kalck, P. Coord. Chem. Rev. 2010, 254, 273.
[8]
(b) Alig, L.; Fritz, M.; Schneider, S. Chem. Rev. 2019, 119, 2681.
[9]
(a) Ai, W.; Zhong, R.; Liu, X.; Liu, Q. Chem. Rev. 2019, 119, 2876.
[9]
(b) Yang, S.-Q.; Wang, Y.-F.; Zhao, W.-C.; Lin, G.-Q.; He, Z.-T. J. Am. Chem. Soc. 2021, 143, 7285.
[10]
(a) Morris, R. H. Chem. Soc. Rev. 2009, 38, 2282.
[10]
(b) Filonenko, G. A.; van Putten, R.; Hensen, E. J. M.; Pidko, E. A. Chem. Soc. Rev. 2018, 47, 1459.
[10]
(c) Kallmeier, F.; Kempe, R. Angew. Chem., Int. Ed. 2018, 57, 46.
[10]
(d) Wei, D.; Darcel, C. Chem. Rev. 2019, 119, 2550.
[11]
(a) Willoughby, C. A.; Buchwald, S. L. J. Am. Chem. Soc. 1992, 114, 7562.
[11]
(b) Willoughby, C. A.; Buchwald, S. L. J. Am. Chem. Soc. 1994, 116, 8952.
[12]
Amézquita-Valencia, M.; Cabrera, A. J. Mol. Catal. A-Chem. 2013, 366, 17.
[13]
Hu, Y.; Zhang, Z.; Zhang, J.; Liu, Y.; Gridnev, I. D.; Zhang, W. Angew. Chem., Int. Ed. 2019, 58, 15767.
[14]
(a) Xu, H.; Yang, P.; Chuanprasit, P.; Hirao, H.; Zhou, J. Angew. Chem., Int. Ed. 2015, 54, 5112.
[14]
(b) Yang, P.; Lim, L. H.; Chuanprasit, P.; Hirao, H.; Zhou, J. Angew. Chem., Int. Ed. 2016, 55, 12083.
[14]
(c) Zhao, X.; Xu, H.; Huang, X.; Zhou, J. S. Angew. Chem., Int. Ed. 2019, 58, 292.
[15]
Li, B.; Chen, J.; Zhang, Z.; Gridnev, I. D.; Zhang, W. Angew. Chem., Int. Ed. 2019, 58, 7329.
[16]
Liu, Y.; Yi, Z.; Tan, X.; Dong, X.-Q.; Zhang, X. iScience 2019, 19, 63.
[17]
Zhao, X.; Zhang, F.; Liu, K.; Zhang, X.; Lv, H. Org. Lett. 2019, 21, 8966.
[18]
Liu, G.; Zhang, X.; Wang, H.; Cong, H.; Zhang, X.; Dong, X.-Q. Chem. Commun. 2020, 56, 4934.
[19]
(a) Wang, Q.; Tan, X.; Zhu, Z.; Dong, X.-Q.; Zhang, X. Tetrahedron Lett. 2016, 57, 658.
[19]
(b) Li, W.; Wollenburg, M.; Glorius, F. Chem. Sci. 2018, 9, 6260.
[20]
Liu, Y.; Yi, Z.; Yang, X.; Wang, H.; Yin, C.; Wang, M.; Dong, X.-Q.; Zhang, X. ACS Catal. 2020, 10, 11153.
[21]
Liu, D.; Li, B.; Chen, J.; Gridnev, I. D.; Yan, D.; Zhang, W. Nat. Commun. 2020, 11, 5935.
[22]
Zhou, S.; Fleischer, S.; Junge, K.; Beller, M. Angew. Chem., Int. Ed. 2011, 50, 5120.
[23]
Fleischer, S.; Zhou, S.; Werkmeister, S.; Junge, K.; Beller, M. Chem. Eur. J. 2013, 19, 4997.
[24]
Zuo, W.; Lough Alan, J.; Li Young, F.; Morris Robert, H. Science 2013, 342, 1080.
[25]
Lagaditis, P. O.; Sues, P. E.; Sonnenberg, J. F.; Wan, K. Y.; Lough, A. J.; Morris, R. H. J. Am. Chem. Soc. 2014, 136, 1367.
[26]
Seo, C. S. G.; Tannoux, T.; Smith, S. A. M.; Lough, A. J.; Morris, R. H. J. Org. Chem. 2019, 84, 12040.
[27]
Elangovan, S.; Topf, C.; Fischer, S.; Jiao, H.; Spannenberg, A.; Baumann, W.; Ludwig, R.; Junge, K.; Beller, M. J. Am. Chem. Soc. 2016, 138, 8809.
[28]
Wang, Y.; Wang, M.; Li, Y.; Liu, Q. Chem 2021, 7, 1180.
[29]
(a) Garbe, M.; Junge, K.; Walker, S.; Wei, Z.; Jiao, H.; Spannenberg, A.; Bachmann, S.; Scalone, M.; Beller, M. Angew. Chem., Int. Ed. 2017, 56, 11237.
[29]
(b) Widegren, M. B.; Harkness, G. J.; Slawin, A. M. Z.; Cordes, D. B.; Clarke, M. L. Angew. Chem., Int. Ed. 2017, 56, 5825.
[29]
(c) Zhang, L.; Tang, Y.; Han, Z.; Ding, K. Angew. Chem., Int. Ed. 2019, 58, 4973.
[29]
(d) Zhang, L.; Wang, Z.; Han, Z.; Ding, K. Angew. Chem., Int. Ed. 2020, 59, 15565.
[30]
Liu, C.; Wang, M.; Liu, S.; Wang, Y.; Peng, Y.; Lan, Y.; Liu, Q. Angew. Chem., Int. Ed. 2021, 60, 5108.
[31]
Liu, C.; Wang, M.; Xu, Y.; Li, Y.; Liu, Q. Angew. Chem., Int. Ed. 2022, 61, anie.202202814.
文章导航

/